Ang blog na ito ay naglalaman ng mga tagalog na sanaysay na may uri na pormal o di-pormal. Mangyaring makipag-ugnayan sa sumulat sa pamamagitan ng pag-iiwan ng mensahe kung nais ninyong gamitin ang mga sanaysay sa Filipino. Maraming salamat.

Sanaysay Para sa Linggo ng Wika 2011

Komposisyon Tungkol sa Wika

Kahalagahan ng Wikang Filipino
ni: J

Malinaw na ang wika ay isang mahalagang kasangkapan na ginagamit upang maiparating ang mga nasasaloob na ideya at damdamin ng isang tao. Hindi lamang ito isang paraan ng pakikipag-usap niya sa kapwa kundi ginagamit din niya upang makipagkaibigan, makipagtalakayan at maibahagi ang kanyang iba’t ibang opinyon at kaisipan. Sa buong kasaysayan, maraming mga bagay, sitwasyon at pangyayari na tumutukoy sa kahalagahan ng wika sa mga tao, sa kanyang kapaligiran at higit lalo na sa kanyang bansa.

Ang wika ay hindi lamang kumakatawan sa isang tao. Ito ay hindi lamang isang sasakyan para sa pagpapahayag ng mga sariling saloobin, opinyon, mga personal na obserbasyon at halaga ng kanyang mga katangian bagkus ay isang sisidlan na siyang nagpapahayag ng mga aspeto ng isang komunidad o bansa. Ang wika ay kumakatawan din sa pangunahing pagpaparating sa iba ng panlipunang pagkakakilanlan. Sa maikling salita, ang wika ay tumutulong na mapanatili ang mga damdamin ng kultura, sining at pagkabansa ng isang bayan.

Ang wikang Filipino, na siyang pambansang wika sa Pilipinas ay ang wikang ginagamit sa lahat ng sulok ng bansa. Ito ang nagsisilbing sinturon upang maitali ang mga mamamayan upang maging isa sila sa kanilang mga diwa, pangarap at kalsadang tinutugpa. Mahirap na isipin kung walang sariling wika na magiging daan upang magkabuklod-buklod ang mga hiwa-hiwalay na isla ng Pilipinas. Maaaring magdulot ito ng mga kaguluhan at hindi pagkakaunawaan.

Kahit na sa anumang anyo, sa pamamagitan man ng pagsusulat o pagsasalita, ang wika ang pinakamabisang paraan upang maihatid ang mga kaisipan at mapanatili sa madaling hakbang ang kasaysayan at mga tala ng mga sinaunang Pilipino. Sa ganitong pagkakataon, malalaman ng mga kasalukuyang mamamayan ang mga hakbangin na ginawa noong una upang maituloy ito sa mabuting paraan at maiwasan ang mga hindi magagandang pangyayari noon. Ito ang ilaw na magiging tanglaw ng mga Filipino upang mapabuti pa ang mga gawain. Ito rin ang magsisilbing lakas upang maisakatuparan ang mga naudlot na pangarap noong simula pa.

Sa paglipas ng panahon, mapatutunayan na ang wika ang siyang pinakamahalagang sandata upang maiparating ng isang bansa sa kanyang mga mamamayan ang mga pangyayari, kasaysayan at bahagi ng ekonomiya nito. Gayundin naman na ang wika ang siyang sentro ng mga mamamayan upang maihugos sa kanilang pamahalaan ang kanilang mga hinaing.

Naipadarama ng isang tao sa pamamagitan ng kanyang sariling wika ang kasidhian ng kanyang damdamin, ang lalim ng kanyang pagkatao, ang katangian ng kanyang ginagalawang kapaligiran, ang lawak ng kanyang kultura at sining, ang kabihasaan niya sa anumang larangan at ang katotohanan ng kanyang pag-iral. Sa kabuuan, ang wika ang nagsisilbing kaparaanan upang maging isang ganap na tao ang isang tao at maging isang ganap na bansa ang isang bansa.

Linggo ng Wika Theme 2011 - "Ang Filipino ay Wikang Panlahat, Ilaw at Lakas sa Tuwid na Landas.”

Sanaysay sa Filipino – Pananaliksik
Tagalog na Sanaysay Para sa mga Guro
Sanaysay sa Filipino na Di-Pormal

... Read More ...

Sanaysay sa Filipino - Pananaliksik

Isang example ng pananaliksik na sanaysay sa Filipino.

Mga Dahilan Kung Bakit Nalululong ang Tao sa Alak
ni: J

Ang alak o ang pag-inom nito nang labis ang isa sa mga itinuturing na pinakapalasak na uri ng addiction sa ating lipunan ngayon. Kasunod sa pagkakalulong ng maraming indibidwal sa mga ipinagbabawal na gamot, ang alak ang sumunod na dahilan kung bakit tila isang sakit na dumadapo sa mga matatanda, maging sa mga kabataan, ang malakas na pagkahaling dito.

Ayon sa mga pag-aaral na ginawa ng mga doktor, ang alak, bagaman alam ng marami ang masasamang epekto, ay patuloy pa ring tinatangkilik ng mga Filipino sa kasalukuyan. Ito ay paulit-ulit na inaabuso at walang patumanggang ginagamit nang labis sa nararapat. Sa ganitong sitwasyon, maraming tao ang nahuhumaling dito, dahilan upang lalo pang dumami ang mga masasamang epekto naibubungang nito sa kalusugan, buhay at pagkatao ng isang nilalang.

Maraming dahilan kung bakit nahuhumaling ang isang tao sa alak o alcohol. Ang mga inuming nakalalasing ay palasak na naibebenta at legal na nabibili kahit na saan ka man magpunta. At dahil legal ito sa ating sosyedad, ito ay kadalasang nagiging sentro ng mga pagdiriwang o anumang pagpupulong, malaki man o maliit, sa ating bansa. Bata man o matanda, madalas itong ginagawang libangan at ginagamit upang mas maging masaya ang anumang pagtitipon. Isa rin sa dahilan ng pagkakalulong ng isang tao sa alcohol ay ang pagiging legal nito sa kanyang paligid. Malaya itong nakikita at nai-po-promote sa radio at telebisyon maging sa mga babasahin. Naipadadala nito ang mensaheng ayos lamang ang uminom nito at isinasaisantabi na ang mga masasamang elektong naidudulot nito sa isang tao.

At dahil malayang maibebenta at mabibili kahit na saang lupalop ng mundo, Malaya rin itong mabibili ng mga kabataan lalo na sa kanilang estado ng pagiging kuryosidad. At mamamalayan na lamang, dahil sa patuloy na pag-inom at pag-abuso nito, isa nang ganap na addiction ang kanyang nakagawian.

Ang pamilya ay isa ring dahilan kung bakit nagkakaroon ng problema. Ang mga miyembro ng pamilya na halos ay walang pakialam sa kanilang mga kasama ay siyang nagbubunga ng pagkawalang bahala ng mga taong umaabuso nito. Maaaring maraming pampamilyang suliranin ang isang tao kung kaya naman ibinabaling na lamang niya ang kanyang atensyon sa pag-inom ng alak upang malimot ang kaniyang mga problema sa pamilya.

Marapat lamang na bigyan ng pansin ang anumang problema tungkol sa alcohol. Ang mga maliliit na bagay na maaaring magdulot na mas malalaking problema sa hinaharap ay kailangan mabigyan kaagad ng sapat na solusyon upang hindi na lumawak. Kailangan ang isang malawak na pananaliksik tungkol sa bagay na ito. Makatutulong ang pagbabasa ng mga sanaysay tungkol sa mga kabataang nalululong sa alak (drinking problems of youth). Magiging mas madali ang pagsugpo sa maliliit na problema kaysa sa hayaan na lamang itong lumaki at lumalala.

... Read More ...

Tagalog na Sanaysay Para sa mga Guro

Halimbawa ng Sanaysay Tungkol sa mga Guro

Kayo ang Dahilan
ni: J

Binabati ko kayo. Kayong mga nilalalang na nagpakahirap upang maabot ang mga pangarap.

--- Mga pangarap na unti-unting aabutin at susungkitin sa pagdaan ng panahon.

Binabati ko kayo. Kayong mga nagpatulo ng pawis upang makita ang liwanag sa gitna ng dilim.

--- Mga liwanag na maaaring mabasag sa katanghalian ng buhay.

Binabati ko kayo. Kayong mga nagsakripisyo sa araw at gabi para sa kinabukasan ng bansa.

--- Mga kinabukasang iuukit sa mga pahina ng aklat ng buhay.

Binabati ko kayo. Kayong mga nagpalakas upang maitayo ang mga tulay na daraanan sa bagong kabanata.

Binabati ko kayo. Kayong mga nag-ukol ng panahon sa mga asignatura upang mailaman sa nakukultang utak.

--- Mga utak na nasasakop ng alinlangan at panghihina sa mga dagok at pagsubok ng apoy.

Binabati ko kayo. Kayong mga nagbinhi ng mga mabubuting pananim upang baunin sa paglalakbay sa balintunang mundo.

--- Mga paglalakbay na hindi mawawari hangga’t hindi natatalunton.

Binabati ko kayo! Kayong mga GURO ng mga mag-aaral. Sa inyo dapat iukol ang pasasalamat at pagdakila! Sapagkat hindi namin maaabot ang mga pangarap kung hindi ninyo kami pinasan upang tumaas. Kayong mga guro ang siya naming ginawang hagdan upang makita ang tagumpay…

Kayong mga guro na nagtitinda ng tocino at longganisa, , mani at kendi, bra at panty, sapatos at tsinelas, bukayo at panutsa, RTW at leche flan, ipit sa buhok at hanger, Avon at Saralee, daing na bangus at danggit para maipandagdag sa kakarampot na suweldong hindi maitaas-taas at binabawasan pa ng mga kurakot na lider ng bansa.

... Read More ...

Sanaysay sa Filipino na Di-Pormal

Istorya ng Pinto
ni: J

Nagdaan ang Araw ng mga Puso. Kumita ng malaki ang mga tindahan ng bulaklak, tindahan ng kapote at tindahan ng balot sa kanto. Malaki rin halos ang kinita ng mga sinehan, restawran at mga motel maging ang mga pabrika ng tsokolate at stationary. Ang ligayang dulot ng Valentine’s Day ay binalot sa mga regalong pinagsumikapang ipunin upang mabigyan ng kahit kaunting saya ang pagbibigyan. Hindi mahalaga ang regalo. Mas mahalaga ang pag-aalala ng nagbigay sa binigyan. At ang kilig na naramdaman sa piling ng iyong pinakamamahal ay nakamit sa pamamagitan ng PDA at PMS o kahit sa simpleng HHWW ng magsing-irog. Ang mahalaga’y tumitibok ang puso ng bawat isa. And love is in the air.

Kagaya ng mga nagdaang umaga, nagising ako kasabay ng tilaok ng mga manok sa kapitbahay. Sinalubong ako ng lamig na dulot ng hanging amihan paglabas ko ng bahay. Madilim-dilim pa at siguro ay ako pa lamang ang gising sa hanay ng mga bahay sa lugar na ito.

“Wala pa kaming isang taon na nakalipat dito sa lugar na ito. Iba ito sa lugar na kung saan ko hinasa ang aking tari at kalyo. Sa lugar na kinamulatan ko, hindi natutulog ang oras. Laging maingay. Laging magulo. Libangan ng tao ang makipag-away sa kapitbahay.

Ngunit sa kabila ng maingay at makulit na kapaligiran nito, natutunan kong mahalin ang lugar na iyon kasama ng pagyakap ko sa mga taong nakakasalamuha ko sa araw-araw. Naroon nga ang ingay at gulo ngunit naroon din ang saya’t ligaya na dulot ng pagsasamahan. Laging masigla ang buhay. Gigising kang masaya at matutulog na may ngiti sa mga labi habang sinasanay ang sarili sa pagtanggap sa mga aberya.

Narito kami ngayon. Lugar na kahit sa panaginip ay hindi naglaro kahit sandali. Tangay sa paligid ang katahimikan at sa umaga’y gigising kang kapiling ang halumigmig ng simoy ng hangin. Okay na rin kahit paano. Dito ko naranasan ang katahimikan na hindi naitaguyod ng ingay ng Maynila. Narito ako ngayon sa isang lugar na payapang namumuhay ang mga tao. Wala sa pusod ng laging nagmamadaling lungsod.

Sa kalaunan ay hinahalagahan ko na rin ang lugar na ito. Marapat lamang marahil. Hindi dahil sa wala akong pagpipilian kundi dahil siguro karapat-dapat lamang siyang mahalin. Matamis mamuhay sa isang lugar na ang musika sa katanghalian ay huni ng mga ibon sa kalapit na punongkahoy. Masarap sa pakiramdam na ang kaniig mo sa gabi ay ang ilaw ng mga alitaptap at liwanag ng buwan sa kabukiran. Ang anag-ag ng kumukititap na mga bituin sa langit ay parang bonus na lamang sa buong magdamag.

Okay na rin ang buhay. Malayo na sa mga bisyong sumira nang unti-unti sa buhay na maraming pangarap. Malayo sa daigdig na kahalubilo ang libo-libong tukso sa pagkatao. Okay na rin kahit paano. Masasanay din ako…Nasasanay na rin ako…”

Naisipan ko nang pumasok ng bahay. Hindi ko kaya ang lamig ng hangin. Tumatayo ang lahat ng balahibo ko sa katawan. Pinihit ko ang seradura ng pinto ngunit sa laki ng aking pagkamangha ay hindi siya sumang-ayon. Naka-lock sa loob! Siguro, nang lumabas ako kanina, nakapindot sa loob ng hatakin ko pasara. Laking katangahan!

Kumatok ako at pinagbuksan ng pupungas-pungas kong ina….

... Read More ...

Sanaysay Para sa mga Ina

Isang Sanaysay sa Filipino Tungkol sa mga Nanay

ANAK KA NG INA MO…
ni: J

Nanginginig na ang kaniyang mga pasmadong daliri. Tila giniginaw ang mga kamay. Mga kamay na umaakay sa iyo noong mga unang araw ng iyong pagtuntong sa eskwela. Mga kamay na pinagkukunan mo ng isang libo’t isang lakas upang mabuhay.

Nakakurba na ang kaniyang tindig. Tila kawayang nakayuko ang kanyang likod. Mga likod na natutuyuan ng pawis sa paglalabada upang may mailaman ka sa iyong kumakalam na sikmura.

Nakakunot na ang noo niya kapag tumitingin sa iyo. Parang laging may inaaninag ang mga mata. Mga matang laging nakatingin sa iyo habang ikaw ay natutulog sa banig. Mga matang nagmamasid at nagbabantay sa iyo mula pagsilang hanggang sa iyong paglaki.

Mahina na ang kaniyang pandinig. Parang baradong lababo ang kaniyang mga tainga. Mga taingang dumirinig sa iyong pagngawa kung inaagrabiyado ng iyong mga kalaro. Mga taingang handang makinig sa iyong mga daing dahil sa kabiguan.

Mabagal na ang kaniyang paghakbang. Sa wari’y binibilang ng mga binti at paa ang bawat minutong lumilipas. Mga binti at paang ginagamit niya upang masaklolohan ka sa mga panganib na sinusuong mo noong iyong kabataan. Mga binti at paang inaasahan niya upang makaraos kayo sa araw-araw.

Kulubot na ang kaniyang balat. Parang chicharong bulaklak sa platong losa ang kabuuan ng kanyang mukha. Mukha na pilit niyang pinakapal upang lumapit at umutang sa kaniyang mga kaibigan at kakilala sa panahong ang enrolment ay malapit na. Mukhang pinakakapal ng katwirang gagawin ang lahat para sa iyo.

Luyloy na ang kaniyang mga dibdib. Nilipasan na ng panahon ang kaniyang mga suso. Mga susong dati’y pinagkukunan mo ng matimyas na kalusugan. Mga susong nagbigay sa iyo ng lakas at tibay ng katawan sa pagsagupa sa mga karamdaman.

Binura na ng kulay puti ang mga itim sa kaniyang tuktok. Tila abo ang kulay ng kaniyang buhok. Mga buhok na malasutlang hinahawakan mo kapag ikaw ay kanyang pinatutulog. Mga buhok na sagisag ng mga taon at panahong ginugol niya sa pag-aaruga at pagkalinga sa iyo. Mga Sanaysay sa Filipino 2011.

Mahina na ang kanyang boses. Tila garalgal ng radyong walang signal ang kanyang tinig. Mga tinig na pinagbuhatan ng maraming magagandang aral ng buhay na ibig niyang maging gabay mo sa iyong pagkatao. Tinig na puno ng pangaral na magagamit mo sa iyong pagtahak sa sariling lakbayin sa daigdig.

Lupasay ang kanyang katawang mortal. Sa iyo napunta ang kanyang lakas. Sapagkat pinagpala ka niya. Nagtingala siya ngayon sa iyo…. patuloy kang inaaruga at matiyagang naghihitay…. Sapagkat siya sa kanyang pagiging ina…. ay marubdob na nagnanais na matapunan din ng kahit kaunting pagkalinga… Mahalin natin ang ating mga ina!

... Read More ...

Tagalog Essay

Sanaysay 08 - Laging Handa

Laging Handa (Tagalog Essay)
Ni: J

Kung kelan nagdarasal akong huwag umulan, saka naman tila nanunukso ang panahon. At kahit sisihin ko pa ang sarili ko sa hindi pagsunod sa batas ng Boy Scout na dapat ay “laging handa” tuwing lalabas ng bahay, wala na akong magagagawa kundi ang umilag-ilag sa mga “kaaway”. Ang problema, inabot akong walang kalaban-laban sa gitna ng kalsada. Papatawid sa sakayan. Wala nang pagkakataon para umiwas-pusoy.

Ginamit ko ang face towel na dala ko para ipagtanggol (kahit man lang ang ulo ko) sa mga kaaway habang nag-i-i-step-yes-step-no sa pedestrian lane. Huli na nang maisip kong hindi pala ako pwedeng lumaban sa giyera kung ang dala-dala ko’y bread knife sa halip na bazooka.

Habang nakikipagsiksikan sa isang waiting shed sa Quiapo, naiisip ko ang mga batang palaboy sa lansangan na nagpipilit maghanap ng ikabubuhay para sa sarili at sa pamilya kahit umuulan. Ang mga batang sa bubot na isip ay nagagawang maghanap ng pagkain sa legal na paraan na ipandudugtong sa hininga ng mga kapatid at magulang. Napi-picture ko ang mga musmos na mula pagdilat ng mga mata ay nakikipagpatintero na sa mga humahagibis na sasakyan.

Hindi ko alam kung bakit itinatanong ko sa aking sarili kung paano natitiis ng kanilang mga murang katawan ang kaligkig na dulot ng masungit na panahon alang-alang sa kaunting barya. Hindi ko alam kung bakit pumapasok sa diwa ko’t balintataw ang hitsura nila habang hinahamig ang mga dalisdis na patak sa lansangan upang makapagtinda ng sampaguita. Hindi ko alam kung bakit ko naiisip kung ano ang kanilang iniisip sa kanilang sitwasyon. Siguro, wala na silang panahon para isipin pa kung ano ang kanilang kahihinatnan sa dulo. Dahil mas abala sila sa pag-iisip sa hapunang wala pang kasiguraduhan.

Naiisip ko rin kung ano ang iniisip ng taong nakaupo sa silyang naiikot at naitataas-baba. Siguro’y nangunguyakoy pa ito habang humihigop ng mainit na kape ngayong tag-ulan. Hinihimas ang baba sa paggawa ng batas na papabor sa negosyo ng ilang mga malalaking tao at kaibigan habang itinatanong sa sarili kung ano ang mga numerong tumama sa lotto.

Kay hindi siguro nila naiisip ang mga naiisip ko…

Nakasakay na ako sa jeep ng himalang tumila ang ulan.

------

Paglalarawan: Personal na sanaysay

... Read More ...

Halimbawa ng Sanaysay na Nangangatwiran

Hindi Apektado (SANAYSAY SA FILIPINO)
ni: J

Maaaring relihiyon lang ang hindi apektado ng “global economic crisis” sapagkat sa panahon ng krisis sa ekonomiya ng Pilipinas, o ng alin mang bansa sa mundo, mas nagiging relihiyoso ang mga tao. Sa panahong nararamdaman na ang pait ng buhay, ibig umigib ng sagradong tubig upang maipanulak sa nalalasahan. At sapagkat hindi makakuha ng sapat na tulong galing sa mga taong nakikita ng mata at nahahawakan ng kamay, isasalin na lamang ngayon ang pansin at pag-asa sa pananampalataya at mga paniniwala.

Ang imaheng nasa espiritu ng relihiyon, maging ito man ay kasing-negro na katulad ng Nazareno sa Quiapo o kasing-tisoy ng imaheng ipinaparada sa Pampanga, o ang walang pigura ng mga iba pang samahan, ay nakikitang isang matibay na kakapitan sa panahon ng kagipitan. Mayroon itong isang hiwaga na sa oras na ikaw ay manampalataya, ikaw ay makatatanggap ng siksik, liglig at umaapaw na biyaya. Sapagkat ibig paniwalaan na sa oras ng bagyo at baha ay may isang “rescue officer” na maaring magligtas sa mga “nasalanta.”

Kaya nga, sa patuloy na pag-usbong ng iba’t ibang relihiyon, patuloy rin sa pagdami ang mga nagiging tagasunod. At sa patuloy na panganganak sa mga nananampalataya, maliwanag na sandamukal na abuloy para sa mga namumuno.

Sa bahay-sambahan, kung ika’y dadalo at mag-aaral ng mga banal na salita, (bible study o prayer meeting sa iba) hindi maaaring hindi ka mag-aabuloy. Bahagi ito ng pananamplataya mo bilang isang Kristiyano. Bahagi ito ng aral o batas na naisubo sa iyo magmula pa sa iyong kabataan. Itinuturo ito maging sa paaralan. At ito rin ang ipinangaral ng mga mananakop mahigit limang daang taon na ang nakalilipas. Kahit barya na lang ang madudukot mo sa bulsa, hindi makakalimutan ang pagbibigay. Sapagkat sa pagbibigay, maipakikita mo na ikaw ay nakikibahagi sa mga gawaing nakaatang. At sinasabing ang hindi pagbibigay ay “pagnanakaw” sa nasa Itaas.

Bibili ka pa ng kandila sa loob. Ititirik ito sa mga tulusan sa paniwalang matutupad ang iyong mga kahilingan. Para magkaroon ng bisa, (o upang alisin ang konsensya sa hindi pag-aabuloy) maliwanag ang limang pisong hulog sa donation box na nasa tabi. Kung medyo hindi ka nakuntento at naghahanap ka pa ng mas mabisang makakapitan, hindi mo paliligtasing bilhin ang mga rosaryong nasa eskaparate, ang mga maliliit na kuwintas ni St. Martin de Porres para sa mga maysakit at ang pigurin ni Sto. NiƱo na iba’t ibang kulay, outfit at design. Mas mahal ng kaunti ang mga nasa kanan sa dahilang ito’y “nabasbasan na”. May power na taglay, ‘ika nga.

Nakahilera rin ang mga printed materials para sa mga mahihilig magbasa. Naglalaman ito ng sari-saring dasal, istorya, kwento, bulong at novena para sa iba’t ibang santo at santa. Iba ang dasal kay Santa Maria, iba naman ang panalangin para kay San Pedro. Siyempre pang may katumbas na halaga ang bawat isa. Depende ang presyo sa sukat at kapal ng babasahin. Depende sa dami ng mga pahina at depende rin sa kintab, kapal at uri ng papel na ginamit.

Kung gustong maisakatuparan ang mga sakramento at upang mahigpit na makakapit upang makatanggap ng siksik, liglig at umaapaw na mga biyaya, susundin mo ang mga alituntunin ng batas. Sapagkat hindi mo gustong mawalan ng bisa ang mga “banal” mong gawain.

May sobre para sa binyag. Pwera dito ang “entrance fee” na binayaran ng mga magulang kapag ililista ang pangalan ng bata. Ang sobreng puti ay para sa mga Ninong at Ninang at iba pang mga kasama. Kung kapamilya ka, o kahit kapuso pa, hindi ka makaliligtas ng sobreng ito.

Kung nagparamdam naman ang lolo mong namatay, kailangang magpamisa para sa ikatatahimik at ikaaahon ng kaluluwa sa purgatoryo. Doon sa sekretarya ang punta mo. Gagawa ka ng appointment para mai-book ang lolo mong namatay sa mga iaahon mula sa purgatoryo. Tatlong klase ang presyo sa tatlong klase ng pamisa. First Class, Business Class at Economy Class. Kung gusto mong maging priority ang lolo mo at hindi chance passenger, first class ang kunin mo. Pero, natural, dahil first class ito, mas mataas ng kaunti ang pamasahe.

Kung nagbabalak magpakasal, may dalawang klase naman, primera at segunda. Depende ang price tag sa dami ng bulaklak, sa hilatsa ng red carpet at sa lakas ng boses ng magkakasal. Mamimili ka rin kung may kasamang singer at isang piyanista. Sa primera klase, ala-Celine Dion ang boses ng kakanta. Sa segunda, medyo pasmado ang kamay ng piyanista. Ang show charge ay lumalabas sa iyong chit bago pa simulan ang seremonya.

Ang mga abuloy ay napupunta daw sa relihiyon. Napapakinabangan ba ng mga miyembrong nangasalabas ng simbahan na nagtitiis sa lamig ng lansangan dahil walang pook na titirhan? Napupunta ba sa mga gutom na batang nasa bingit ng panganib sa humahagibis na sasakyan pagkat kailangang maglimos upang kumain? O sadyang hindi nakikialam, sapagkat ang pagtulong at pagkupkop sa kanila’y itinuturing na tungkulin ng gobyerno?

Hindi masama ang relihiyon. Walang masama sa pananampalataya. Ngunit higit sa anumang dapat isaalang-alang, kinakailangan ang batas na tunay upang hindi mawalan ng kabuluhan ang mga paniniwala. O masilo sa bitag na inihahanda at iniuumang at inuhuhugis ng mga namumuno.

Apektado sa krisis ang lahat ng negosyo, pati ang pamahalaan. Pero, relihiyon lang ang hindi apektado. Maaaring hindi maghihirap ang mga relihiyon. Sapagkat sa patuloy na paghahanap ng mga tao ng makakapitan sa oras ng kagipitan, patuloy silang magbibigay ng abuloy dahil sa kanilang mga pananampalataya. At sa patuloy na paglalagak ng sarili sa kani-kanilang pananampalataya, patuloy ring dadagsa ang mga tao upang busugin at bundatin ang mga pinuno ng relihiyon. Mga pinunong nasanay na mangaral kapalit ng pagtanggap ng mga kapakinabangan. Mga pakinabang na isasampa nila sa kanilanbg mga sikmurang tila butas at walang kabusugan.

Uri ng Sanaysay: Sulating impormal, sanaysay in Filipino tungkol sa religion, sanaysay sa Pilipinas, sanaysay na nangangatwiran, isang monologo,

... Read More ...

Maikling Sanaysay Tungkol sa Kabataan

Mga Sanaysay sa Filipino - Tungkol sa Kabataan

Kapag Lumaki Na (Sulating di Pormal)

Pinalaki tayo sa kasinungalingan. Bata pa lang tayo, sinanay na tayo sa mga nilalang na hindi naman natin nakikita. Kapre, tikbalang, manananggal, tiyanak, multo at mangkukulam. Mga lamang-lupa daw ang tawag dito. Nagtataka ako kung bakit hindi isinama ang kamote, sibuyas at luya. Mga lamang-lupa din naman iyon.

Kapag nagkakasakit tayo, ipinipilit ng Nanay na masarap ang lasa ng gamot para sa sakit mo. Kahit kalasa iyon ng tinta ng pentel pen o panis na mantika. Para mapainom ka, kailangang pasinungalingang pagkasarap-sarap ng gamot kahit pati sila kapag umiinom nito ay nagkakandangiwi na rin sa simangot. At may batok ka galing kay Tatay kapag nailuwa mo at naisuka. Sayang ang ipinambili ng gamot.

Ipapanood sa iyo sa TV ang mas lalong pinakamalalaking kasinungalingan. Sesame Street na hindi mga totoong tao ang gumaganap. Palakang nagsasalita, mag-partner na puppet na parehong lalaki (sino kaya ang bading?), halimaw na mahilig sa biscuit, bampirang hanggang 10 lang ang kayang bilangin (minsan up to 12), ibon na kasing laki ng elephant at elepanteng balbon (saan ka nakakita ng elepanteng pagkahahaba ng balahibo sa katawan?) at isang nilalang na mahilig mag-ipon ng basura at nakatira sa basurahan. May tagalog version ito dito sa Pilipinas, ang Batibot. Ang problema, ang pinakabida sa program na ito, isang tuso at isang tanga.

Ililipat naman sa ibang channel na ang tampok ay mga magkakaibigang superheroes. Marami sila sa istorya at lahat ay may angking super powers. Ipinakikita lamang dito ang kanilang kahinaan, na hindi pala kaya ng isang superhero lang ang problema ng mundo. Kailangan din ang tulong ng iba para masagip ang daigdig. Kawawang Superman, walang sinabi. Hindi kayang tumayo sa sariling mga paa.

Tapos ka nang manood ng kasinungalingan este palabas pala sa TV. Gusto mong maglaro sa labas kasama ng ibang mga bata sa kapitbahay. Pero narinig mo ang sinabi ni Nanay. May bumbay na nangunguha ng bata sa kalsada. Tarantadong bumbay ito. Akalain mong pati mga batang nananahimik ay gustong kidnapin. Pero ang totoo niyan, hindi ka pwedeng lumabas dahil bagong paligo ka. At magkakalkal ka na naman ng dumi sa kalye kapag nakipaglaro ka. Tinatamad na si Mommy na maglinis sa iyo.

Ayaw mong matulog sa tanghali? Lagot ka, andiyan ang “lizard”. Pikit ka na, bababa na yung “lizard”.

Kaya, kasama sa paglaki ng bata na kahit ang pinakamaliit na problemang kasing liit ng butiki ay hindi kayang masolusyunan dahil “lagot ka, kayang-kaya ka ng lizard”.

Sa hapunan, hindi pwedeng hindi mo uubusin ang pagkain. Mabubulag ka. Kahit magkandasuka ka sa pagsubo, ubusin mo. Hindi dahil sayang ang inihanda sa mesa. Kung hindi bahala ka, mabubulag ka.

Isasama pa ba natin dito ang mga kasinungalingan tungkol kay Santa Claus, ang tatlong hari, ang mga pamahiin ni Lolo at Lola, ang pagiging “disente” (daw) ni Rizal, nakakabungang-araw ang pagkain ng sobra ng mangga at ang tungkol sa mga alamat ng pinya at Olongapo? Huwag na. Ayoko nang dagdagan ang mga kasinungalingan dito.

Lumalaki ang bata sa kasinungalingan. At sa kaniyang pagtanda, pag-aasawa at pagkakaroon ng sariling mga anak, uulitin niyang muli ang istoryang ito ng mga kasinungalingan. Mga Sanaysay sa Filipino 2011.

... Read More ...

Sanaysay na Pormal Tungkol sa Kapaligiran

Halimbawa ng Sanaysay

Global Warming sa Pilipinas – (Sulating Pormal)

Maraming isyu ang kinakaharap ng ating bansa sa kasalukuyan. Ngunit kung ako’y bibigyan ng pagkakataon na maging bahagi ng mga isyung ito, ang una kong pagtutuunan ng pansin ay ang isyu tungkol sa ating kapaligiran. Ginawa ko ang sanaysay na ito upang mailahad ko ang mga bagay na aking naiisip na kaakibat ng ating kapaligiran sa kasalukuyang panahon.

Patuloy na nasisira ang ating kapaligiran, dahilan upang magkaroon ng negatibong pagbabago hindi lamang dito sa ating bansa bagkus pati na rin sa buong sadaigdig. Ang lumalalang sitwasyon ay nagiging dahilan upang magkaroon ng pangyayari na tinatawag na global warming. Ang global warming ay ang pagtaas ng temperature ng ating mga karagatan at atmosphere at ang patuloy na paglala nito. Sinasabi ng mga scientist at mga eksperto na ang dahilan nito ay ang pagsusunog ng mga fossil fuels na nagiging sanhi ng pagkasira ng ozone layer n gating atmosphere. At dahil unti-unting nabubutas ang ozone layer, ang init na galing sa araw o itong tinatawag na sun’s rays na mapanganib sa ating kapaligiran kung ito’y direktang makapapasok ay siya na ngang nagyayari sa kasalukuyang panahon. Ang ozone layer ang siyang nagsisilbing taga-sala nito o filter upang hindi ang mga mabubuting sinag lamang ang makapasok sa ating atmosphere.

Sa isyu ng global warming, napakahalaga na pagtuunan ng pansin ang mga bagay na nagiging dahilan ng ganitong pangyayari. Alamin, sa abot ng makakaya, ang mga sanhi ng global warming. Sa ganitong paraan, malalaman natin ang mga dahilan ng pagkasira ng ating atmosphere at magagawan natin ng paraan. Maiiwasan natin ang mga gawaing nakapagdudulot ng unti-unting pagkabutas ng ating ozone layer gaya ng pagsusunod ng mga fossil fuels.

Hindi lamang sa ating henerasyon maaaring makaapekto ang global warming. Higit na mararamdaman ito ng ating mga anak at kanilang mga pamilya kung hindi natin maaagapan ang pagkasira n gating kapaligiran. Marapat lamang na hanggang maaga ay kumilos tayo upang hindi na lumala pa ang sitwasyon. Kailangan lamang na magkaisa tayo upang masolusyunan natin ang problemang kinakaharap. Malaki ang ambag ng bawat isa sa pagkakaroon ng mabuti at malinis na kapaligiran. Huwag n asana tayong dumagdag pa sa mga taong patuloy ang pagsira sa ating kapaligiran. 2011 Sanaysay sa Filipino.

... Read More ...

Sanaysay Tungkol sa Edukasyon

Isang sanaysay sa Filipino

Ang Kahalagahan ng Edukasyon (Tagalog na Sanaysay)

Ang pagkakaroon ng isang mataas at matibay na edukasyon ay isang saligan upang mabago ang takbo ng isang lipunan tungo sa pagkakaroon ng isang masaganang ekonomiya. Mataas na edukasyon na hindi lamang binubuhay ng mga aklat o mga bagay na natutunan sa ating mga university at paaralan. Bagaman, kasama ito sa mga pangunahing elemento upang magkaroon ng sapat na edukasyon, ang praktikal na edukasyon na nakabase sa ating araw-araw na pamumuhay ang siya pa ring dapat na piliting maabot. Matibay ang isang edukasyon kung ito ay pinagsamang katalinuhan bunga ng mga pormal na pag-aaral tungkol sa Mathematics, Science, English at mga bagay na tungkol naman sa buhay at kung paano mabuhay ng maayos.

Ang edukasyon ang nagiging daan tungo sa isang matagumpay na hinaharap ng isang bansa. Kung wala nito, at kung ang mga mamamayan ng isang lipunan ay hindi magkakaroon ng isang matibay at matatag na pundasyon ng edukasyon, magiging mahirap para sa kanila na abutin ang pag-unlad. Marapat lamang na maintindihan na ang edukasyon ay siyang magdadala sa kanila sa kanilang mga inaasam na mga mithiin.

Ang unang layunin ng edukasyon ay upang magkaroon ng kaalaman sa mga bagay-bagay at impormasyon sa kasalukuyan, sa hinaharap at sa kinabukasan. Ito ang nagsisilbing mekanismo na humuhubog sa isipan, damdamin at pakikisalamuha sa kapwa ng isang tao. Ito rin ang dahilan ng mga mabubuti at magagandang pangyayari sa ating mundo at ginagalawang kapaligiran.

Ang edukasyon ay kailangan ng ating mga kabataan sapagkat ito ang kanilang magiging sandata sa buhay sa kanilang kinabukasan. Ang kanilang kabataan ang siyang estado kung saan nila hinahasa ang kanilang mga kaisipan at damdamin sa mga bagay na kailangan nila sa kanilang pagtanda. Ang edukasyon ay mahalaga sapagkat ito ang nagiging daan sa isang tao upang magkaroon ng mga kaalaman tungkol sa kanyang buhay, pagkatao at komunidad na ginagalawan. Ito ang naghuhubog ng mga kaisipan tungo sa isang matagumpay na mundo na kailangan ng bawat isa upang lubusang mapakinabangan ang daigdig at malaman ang mga layunin nito.

Ang kabataan ay nararapat lamang na magkaroon ng sapat na edukasyon sa pamamagitan ng kanilang karanasan at pormal na programa na nakukuha sa mga paaralan. Ito ang kanilang magiging armas upang maharap nila ang mga bagay na kaakibat ng kanilang magiging kinabukasan. At dahil sila ang ating pag-asa, nararapat lamang na ibigay natin sa kanila ang lahat ng edukasyon na kailangan nila upang maabot nila ang mga pangarap na nais nilang matupad. 2011 Mga Sanaysay sa Filipino.

... Read More ...

Halimbawa ng Isang Tagalog na Sanaysay na Pormal

Isang tagalog na sanaysay na halimbawa ng pagbibigay ng payo o inspirasyon sa mambabasa.

Isang Mabuting Desisyon ang Paghinto sa Pag-inom ng Alak (Sanaysay)
ni: J

Kung tutuusin, isang napakadaling gawain ang pagpasok sa kahit anong uri ng addiction. Ang mas mahirap ay ang paglabas sa ganitong kondisyon kapag ikaw ay nalulong na. Ang alcohol ay isang nakaka-addict na substance. Kung patuloy mo itong aabusuhin sa matagal na panahon, maaari kang mahulog sa kanyang patibong. Maaari kang maging addict dito at mamamalayan mo na lamang na hindi mo na pala kayang kumilos kung wala ito. Magigising ka na lamang isang umaga na hindi mo na pala kayang mabuhay nang hindi umiinom. Sapagkat ang alak nga ay nakapasok na sa iyong sistema at ito’y nakagawa na ng isang malakas na impluwensiya sa iyong katawan at isipan. Na parang kasama na ito ngayon sa iyong regular na pangangailangan upang makagawa ng pang-araw-araw na gawain.

Alam nating lahat na ang alak ay isang mapanirang substance. Maraming masamang epekto ang labis na pagkonsumo nito sa ating kalusugan at buhay. At kahit na baliktarin mo ang sitwasyon at mundo, sigurado akong malalaman mong walang mabuting maidudulot ang labis na pag-inom nito lalo na sa pagtagal ng panahon. Kaya nga ang paghinto sa pag-inom ay isang mabuting desisyon na siyang makapagpapabago ng iyong buhay at pati na rin ang kalagayan mo sa iyong community at kapaligirang ginagalawan. Hindi rin natin dapat isa-isantabi na ang desisyong ihinto ang bisyong ito ay makabubuti sa iyong kinabukasan at makapagpapatibay pa ng lubos ng mga relasyong maaaring nasira noong nakaraan habang ipinagpapalit mo kang alak sa iyong mga mahal sa buhay.

Hindi madali ang huminto sa iyong nakasanayan. Lalo pa nga’t naimpluwensiyahan na nito ang iyong katawan at isipan. Pero kung ilalagay mo sa iyong utak ang gawaing ito, maaaring mapagtagumpayan mo ito kahit sa iyong sariling paraan. Mahirap na kung mahirap, ngunit maraming paraan upang makaalis ka sa iyong bisyo. At kung maghahanap ka lamang ng mga programa na maaaring makatulong sa iyo, magiging madali ang paghinto sa pag-inom ng alcohol.

Marami pang panahon para tumigil ka. Marami ring available na paraan para mapaglaban ang iyong kondisyon bilang isang alcoholic. Manghinayang ka sa panahon na inuubos mo lamang sa iyong pag-inom. Sikapin mong pahalagahan ang mga pera na ginagastos mo sa pagtangkilik sa mga inuming nakalalasing. At lagi mong isa-alang-alang ang mga mahal mo sa buhay na umaasang ikaw ay may kapasidad na magbagong buhay. Hindi kailanman maibabalik ang mga nasayang na ito at lalo pang madaragdagan kung patuloy kang iinom ng alak. Ngunit kahit hindi man maibalik ang mga nasayang na panahon at salapi, maaari mo pang baguhin ang takbo ng iyong buhay kung ititigil mo na ang iyong bisyo. At sigurado akong hindi na madaragdagan ang iyong mga problema bagkus ay magkakaroon ka ng mas magandang kalusugan at mabuting pamumuhay ngayon at sa darating pang panahon. 2011 Mga Sanaysay sa Filipino.

Iba pang Sanaysay:

Sanaysay na Tagalog
Halimbawa ng Isang Sanaysay sa Filipino

... Read More ...

Sanaysay na Tagalog

Tagalog na Sanaysay (Filipno Essay)

Isang halimbawa ng sanaysay sa wikang Tagalog na naglalahad ng isang hindi makakalimutang pangyayari sa Pasko.

Ang Hindi Makakalimutang Pangyayari

Pagkahaba-haba man daw ng prusisyon, kung matinik ay malalim.

Sa haba ng bakasyon na ibinigay sa atin para gastusin ang limpak-limpak na bonus na natanggap natin noong Pasko at para enjoyin ang Christmas season sa walang humpay na tagayan, lakwatsa, kainan, kasayahan, gimik o pagpapahinga ay natapos na din. Bukas nga ay lalabas na ang lahat sa kani-kanilang mga bahay para pumasok sa kani-kanilang papasukan. Sana ay naging masaya ang lahat sa mga araw na nagdaan at hindi mahirapang pumasok bukas upang harapin ang sandamakmak na trabahong naiwan o babalikan. Kung ang iba sa atin ay medyo tinatamad pa dahil sa hangover ng nagdaang bakasyon ay ipinapayong magtiriis na lang ng taghiyawat sa bahay.

Ang bagong taon na nagdaan ay masaya naman kung ang pamilya namin ang pag-uusapan. Bumili ng apat na letsong baboy ang tatay ko at iyon ang halos pinagpyestahan ng mga bisita. Naghanda ng isang palangganang spaghetti ang Nanay ko at nagluto ng kaniyang pinakamasarap na bagoong na isinawsaw sa kare-kare. Ang misis ko na hindi marunong magluto ay umorder na lang ng isang trak na barbecue at ipinadeliver sa bahay. Ang nag-iisang anak ko ay hindi mapakali. Naglaro ng PSP sa kwarto at pagkatapos ay tinawag ang aming family driver para magpahatid sa SPA.

Pagkatapos naman na gawing mga holen ang mga ubas at kastanyas sa pridyider ay pinaglaruan naman ng aking mga pamangkin ang grand piano na regalo ni Lolo at Lola. Kasabay ito ng pag-suswimming ng mga pinsan ko sa aming two story swimming pool. Ang mga ibang tita ko ay naghanda ng masarap na CHOP SUEY, kaldereta, fried chicken na baboy, morcon de la havana, estofado, embutido, menudo, mechado at kung ano ano pang Filipino recipes. Ang mga mga tito ko naman kasama ang kanilang mga kaibigan ay nagkasya na lamang sa pagkanta ng videoke sa aming 105-inch colored tv kasabay ng pagtungga ng mga imported na alak na nasa aming bar.

Nakakaawa ang aming anim na katulong dahil sila ang maraming ginawa. Si Angel ay nakatoka sa pagsasaayos ng 20 feet na Christmas tree. Si Marian ang taga-estima at taga silbi sa daan-daang bisita. Si Heart naman ay naging abala sa pagsasalansan ng mga regalo at pagtulong sa pagluluto ng labinlimang putahe pwera ang mga panghimagas. Ginawa naman ni Maui ang paglilinis sa 12 bedroom house namin. KInakailangan niyang sumakay sa tricycle para makarating ng mabilis sa iba’t ibang kwarto. Si Francine ay naging punong abala sa paglalagay ng mga dekorasyon at kinakailangang humingi ng tulong sa labinlimang tao para magawa ito.

At ang huli ay si Diana na gumawa ng eksena pansamanatala. Nabasag niya ang antigong pigurin na nabili namin sa Africa! Nagalit ang Mama ko at sinabunutan siya pagkatapos na ipaghampasan ang katawan sa pader. Nagkagulo ang mga tao at dumanak ang dugo. Nagkaniya-kaniyang hanap ng mga sandata para ipagtanggol ang sarili. Parang gyera patani kung hindi lang dumating ang mga pulis at pinagbabaril ang mga tao. Ang isang bisita ay naghagis ng granada at sumabog ng malakas. Boommm!!!!

Sa ganitong sitwasyon ay ginising na ako ng misis ko sa kama. Mag-aalas-dose na. Bagong taon na. Panaginip lang pala.

Sanaysay sa Kaurian: sulating di-pormal, Tagalog short essay tungkol sa hindi malilimutang karanasan, sanaysay na panaginip, Filipino essay, Tagalog na sanaysay.

... Read More ...

Halimbawa ng isang Sanaysay sa Filipino

Sanaysay na Nagbibigay ng Payo o Inspirasyon

-- Nasa sa Iyong Mga Kamay ang Pagbabago --

Isang madaling pangyayari ang pumasok sa anumang uri ng addiction, ngunit mahirap na sitwasyon ang paglabas sa ganitong uri ng kondisyon. Ang paghinto sa pag-inom ng alak ay isang mahirap na gawain. Kaya nga naiisip ko na ang mga taong nakakalabas sa ganitong uri ng bisyo ay maituturing na isang tunay na mandirigma. Ngayon, kung isa ka sa mga taong nagnanais na makahanap ng mga paraan upang malunasan mo ang iyong sariling bisyo, mangyaring ipagpatuloy ang pagbabasa sa sanaysay na ito.

Ang mga gawaing narito, na maituturing na simple at payak, ay maaaring makatulong sa iyo o sa isang taong malapit sa iyo upang makapagsimula na makamuhay ng normal na hindi alipin ng alak o anumang uri ng inuming nakalalasing. Hindi nga madali ngunit maaaring sa simula lamang. Kapag naipagpatuloy mo at nakalampas ka na sa mas mahirap na antas ng mga paraang ito, nakatitiyak ka na madali na lamang ang mga susunod na gawain.

Huwag kang sumuko. Maaaring ang kinabukasan mo at ng iyong pamilya ay nakasalalay sa iyong mga desisyon. Ang desisyon na huminto na sa pag-inom ng alak ay isang mabuting desisyon na siyang magiging daan mo sa tagumpay at pagkaroon ng katuparan ng iyong mga pangarap.

Subukang alamin ang mga sakit na maaaring maidulot ng labis na pag-inom sa iyo. Tuklasin ang lahat ng mga negatibong pangyayari sa iyong buhay at ang mga problemang kaakibat nito. Isipin ang mga bagay na sumira sa iyong relasyon sa pamilya at mga kaibigan. Alalahanin ang mga aspetong hindi sana mangyayari kung hindi ka naglasing at hindi mo inabuso ang alak.

Kung malalaman mo ang mga bagay na negatibo tungkol sa alcohol at ang mga masasamang epekto ng labis na pagkonsumo dito, nakatitiyak akong makakapagdesisyon ka na upang itigil ang ganitong uri ng bisyo. Kailangan mong unawain at alamin ang lahat ng mga masasamang epekto nito sa buhay mo at sa mga mahal mo sa buhay gaya ng iyong pamilya.

Sa ganitong paraan, malalaman mo ang halaga ng iyong pagbabago. Mauunawaan mo rin nang lubusan kung bakit kailangan mo nang ihinto ang pag-inom. Makikita mo nang malinaw ang halaga ng iyong pagtigil sa pag-inom at ang mga bagay na maiiwasan mo kapag naging nabago mo ang iyong buhay.

Mahalaga na malaman mo na ang mga bagay na ito upang maging madali sa iyo ang pag-unawa na kailangang at dapat kang magbago sa panahon ngayon. Nasa sa iyong mga kamay ang ikapagbabago ng kalidad ng iyong buhay at pagkatao. Nasa sa iyong mga kamay nakasalalay ang ikabubuti ng iyong personalidad at hindi mo dapat na sinasayang lamang.

... Read More ...

  © Blogger template Webnolia by Ourblogtemplates.com 2009

Back to TOP